Αθήνα
+18...+28° C

Εξερευνώντας το «καταραμένο» ναυάγιο: Ενας μοναδικός θησαυρός

Ερευνητές και δύτες άρχισαν να μελετούν τα μυστικά του πλοίου Aρης (Mars), που αποτελούσε το καμάρι του πολεμικού ναυτικού της Σουηδίας τον 16ο αιώνα, και βρισκόταν στο βυθό της θάλασσας για τουλάχιστον 450 χρόνια, μαζί με τον αμύθητο θησαυρό που μετέφερε.
Ο Αρης, είχε το όνομα του ελληνικού θεού του πολέμου και ήταν το μεγαλύτερο και πιο ισχυρό πολεμικό πλοίο της εποχής του. Ωστόσο τίποτα δεν κρατάει για πάντα και έτσι το πλοίο – θαύμα καταστράφηκε σε ναυμαχία το 1564 η οποία έστειλε 800-900 Σουηδούς και Γερμανούς ναύτες και έναν αμύθητο θησαυρό από χρυσά και ασημένια νομίσματα στο βυθό της Βαλτικής.

Τώρα, λίγα χρόνια μετά την ανακάλυψη του πλοίου, οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι αυτό το, μοναδικό στο είδος του, πλοίο είναι επίσης το καλύτερα διατηρημένο ναυάγιο που έχει βρεθεί και αντιπροσωπεύει την πρώτη γενιά των μεγάλων, τρικάταρτων πολεμικών πλοίων στην Ευρώπη.

«Οι Ναυτικοί ιστορικοί γνωρίζουν πολλά για τα πλοία του 17ου αιώνα, αλλά πολύ λίγα για τα πολεμικά πλοία από τον 16ο αιώνα. Είναι ένας χαμένος κρίκος. Το 1500 είναι μία σημαντική περίοδος, επειδή τότε ξεκίνησαν να κατασκευάζονται τα μεγάλα τρικάταρτα πολεμικά πλοία» εξηγεί στο National Geographic ο Γιόχαν Ρόνμπι, καθηγητής της θαλάσσιας αρχαιολογίας στο Πανεπιστήμιο Södertörn στη Σουηδία, ο οποίος μελετά το ναυάγιο μήκους 60 μέτρων.
Η ανέλκυση του ναυαγίου θα είναι μία πολυέξοδη επιχείρηση που μπορεί να προκαλέσει σημαντικές βλάβες στα αντικείμενα του πλοίου. Ετσι οι ερευνητές το μελετούν με laser scanners όσο βρίσκεται στο βυθό.

Χρησιμοποιώντας κάποια σχετικά νέα εργαλεία και μεθόδους, οι αρχαιολόγοι έχουν τώρα την ευκαιρία να ανακατασκευάσουν τα τελευταία λεπτά του πλοίου και του πληρώματος και να κατανοήσουν πώς οι άνθρωποι της εποχής συμπεριφέρονταν στο πεδίο της μάχης.
Φυσικά όπως κάθε ναυάγιο έτσι κι αυτό το «στοιχειώνει» ένας θρύλος, κάνοντας λόγο για τρομακτικά μεταφυσικά φαινόμενα. Οι κυνηγοί θησαυρών, οι αρχαιολόγοι και λάτρεις της ιστορίας αναζητούσαν τον Αρη για χρόνια και ο θρύλος λέει ότι ένας φάντασμα βγήκε από την Κόλαση και φύλαγε το ναυάγιο για να μην το βρει κανείς όλα αυτά τα χρόνια.

Ωστόσο φαίνεται πώς το φάντασμα δεν έκανε σωστά τη δουλειά του, αφού το πλοίο ανακαλύφθηκε τελικά στα τέλη της άνοιξης του 2011, από μία ομάδα δυτών με επικεφαλής τους αδελφούς Ρίτσαρντ και Ινγκερμαν Λάντγκρεν και τον συνεργάτη τους Φρέντρικ Σκογκχ, σε βάθος 75 μέτρων.
Ο Αρης βυθίστηκε στις 31 Μαΐου του 1564, στα ανοικτά των ακτών του σουηδικού νησιού Öland. Τα χαμηλά επίπεδα των ιζημάτων στο βυθό, τα αργά ρεύματα, το υφάλμυρο νερό και η απουσία του μαλακίου που ονομάζεται shipworm και κατατρώει τα ναυάγια, ήταν αρκετοί λόγοι για να κρατήσουν το πολεμικό πλοίο σε αυτή την αξιοσημείωτη κατάσταση.

Αυτό που κάνει το πλοίο ακόμα πιο συναρπαστικό, εξηγεί ο Λάντγκρεν, είναι ότι ο Αρης δεν βυθίστηκε εξαιτίας ελαττωματικού σχεδιασμού ή ανεπαρκούς πληρώματος: «ήταν μια πλήρως λειτουργική μηχανή πολέμου που απέδωσε εξαιρετικά καλά στη μάχη. Βυθίστηκε φορτωμένο με τα κανόνια, τα όπλα, τους ναύτες και όλα τα εφόδια που χρειάζεται ένα πολεμικό πλοίο (μεταξύ των οποίων ανακαλύφθηκαν και 8 διαφορετικά είδη μπύρας)

Αυτό το πολεμικό πλοίο είχε «εντελώς ανήκουστη δύναμη πυρός» για την εποχή του, σύμφωνα με τον Λαντγκρεν. Είχε 107 ή 173 κανόνια σε πολλά διαφορετικά μεγέθη και ήταν αυτά ακριβώς τα κανόνια που έπαιξαν ρόλο στην βύθιση του.
iefimerida